مدیریت استراتژیک هوشمند

مدیریت استراتژیک هوشمند

ارائۀ مدلی برای ارتقاء انگیزۀ خدمت عمومی اعضای هیأت‌علمی واحدهای دانشگاه آزاداسلامی استان تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
شهربانو ربیعی‌رودسری 1
پریوش جعفری 1
نادر قلی قورچیان 1
محمدعلی حسینی 2
1 گروه مدیریت آموزشی، واحد علوم‌وتحقیقات، دانشگاه آزاداسلامی، تهران، ایران
2 گروه مدیریت توان‌بخشی، دانشگاه علوم‌بهزیستی و توان‌بخشی، تهران، ایران
10.87453/bumara.2026.373601.4871
چکیده
پژوهش حاضر باهدف طراحی مدلی بومی برای ارتقای انگیزۀ خدمت عمومی اعضای هیأت‌علمی واحدهای دانشگاه آزاداسلامی استان تهران و شناسایی ابعاد، مؤلفه‌ها و راهبردهای مؤثر انجام‌شده است. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی-توسعه‌ای و از حیث ماهیت، آمیختۀ اکتشافی است. در بخش کیفی، مشارکت‌کنندگان اعضای هیأت‌علمی واحدهای دانشگاه آزاد استان تهران بودند که براساس روش نمونه‌گیری هدف‌مند و نظری با رعایت حداکثر تنوع انتخاب شدند. داده‌ها از مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 11عضو هیأت‌علمی و 15کارشناس دانشگاهی گردآوری و با تحلیل محتوای کیفی در نرم‌افزار Atlas.ti بررسی شد. در بخش کمی، پرسش‌نامۀ محقق‌ساخته براساس یافته‌های کیفی طراحی و پس از تأیید روایی، میان 30عضو هیأت‌علمی توزیع شد. داده‌های کمی با آزمون‌های t تک‌نمونه‌ای و فریدمن در SPSS تحلیل گردید. یافته‌های کیفی پژوهش چهار سازوکار اصلی برای ارتقای انگیزۀ خدمت عمومی اعضای هیأت‌علمی را شناسایی کرد که هر یک با مجموعه‌ای از زیرسازوکارهای مرتبط تبیین گردید. نتایج کمی، ضمن تأیید اعتبار سازوکارها، تفاوت معناداری را در میزان اهمیت و اولویتشان نشان داد. براساس الگوی نهایی، این سازوکارها به‌ترتیب اهمیت عبارت‌انداز: ساختاری، مدیریتی و فرایندی (بهبود نظام اداره و تصمیم‌گیری)، سلامت و بهزیستی روانی و رفاه و انگیزش استادان (تقویت پشتوانه‌های روانی و شغلی)، توانمندسازی فردی و حرفه‌ای (ارتقای شایستگی‌ها) و تقویت فرهنگ خدمت پاسخ‌گویی و مشارکت (تحکیم ارزش‌های خدمت محور). درنتیجه یافته‌ها منجربه ارائۀ مدل نهایی شبکه‌ای و بومی شد که ارتقای انگیزۀ خدمت عمومی اعضای هیأت‌علمی و تقویت اثربخشی دانشگاه‌ها را امکان‌پذیر می‌سازد.
کلیدواژه‌ها
اعضای هیأت‌علمی
ارتقاء انگیزه
خدمت عمومی
دانشگاه آزاداسلامی
استان تهران

موضوعات

عنوان مقاله English

A Model For Enhancing Public Service Motivation Among Faculty Members Of Islamic Azad University Branches In Tehran Province

نویسندگان English

Shahrbanoo Rabiei Rudsary 1
Parivash Jafari 1
Nader Gholi Ghourchian 1
Mohammad Ali Hosseini 2
1 Department of Educational Management, SR.C., Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Department of Rehabilitation Management, University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences, Tehran, Iran
چکیده English

This study aimed to develop a localized model to enhance public service motivation among faculty members of Islamic Azad University branches in Tehran Province and to identify its dimensions, components, and effective strategies. The research is applied-developmental in purpose and exploratory mixed-method in nature. In the qualitative phase, 11 faculty members and 15 university experts were purposefully selected with maximum variation and interviewed using semi-structured protocols. Data were analyzed through content analysis in Atlas.ti. Based on qualitative findings, a researcher-made questionnaire was designed, validated, and distributed among 30 faculty members in the quantitative phase. Quantitative data were analyzed using one-sample t-tests and Friedman tests in SPSS. Findings revealed four main mechanisms for enhancing public service motivation, each with associated subcomponents. Quantitative results confirmed their validity and indicated significant differences in importance and prioritization. The final network-based localized model ranks the mechanisms as follows: structural, managerial and procedural (improving governance and decision-making); psychological health and well-being (strengthening professional and psychological support); individual and professional empowerment (enhancing competencies); and reinforcing a service-oriented culture (consolidating service values). The proposed model provides a practical framework to enhance faculty public service motivation and improve university effectiveness.

کلیدواژه‌ها English

Faculty Members
Motivation Enhancement
Public Service:Islamic Azad University
Tehran Province
اکبرپور، مریم. شهامت، نادر. احمدی، عبادالله. زارعی، رضا. (1400). ارائۀ مدل توسعۀ حرفه‌ای اعضای هیأت‌علمی دانشگاه آزاداسلامی با رویکرد آمیخته. فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-مدیریت بر آموزش سازمان‌ها، دورۀ 10، شمارۀ 3، 154-131.
ایمانی‌گله‌پرده‌سری، محمدنقی. حنیفی، فریبا. ملاحسینی، علی. (1401). ارائۀ مدل افزایش تعلق خاطر کاری اساتید دانشگاه آزاداسلامی. فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-پژوهش‌های روان‌شناسی اجتماعی، دورۀ 12، شمارۀ 45، 120-101.
بازرگان، عباس. (1400). مقدمه‌ای بر روش‌های تحقیق کیفی و آمیخته: رویکردهای متداول در علوم رفتاری. چاپ‌دوازدهم، تهران: انتشارات کتاب دیدآور (دیدار).
بهرام‌زاده، محمدرضا. منظری‌توکلی، علیرضا. سلاجقه، سنجر. پورکیانی، مسعود. شیخی، ایوب. (1399). انگیزۀ خدمت عمومی و عوامل سازمانی و غیرسازمانی. فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-مطالعات مدیریت (بهبود وتحول)، دورۀ 29، شمارۀ 97، 39-9.
پورعزت، علی‌اصغر. مختاریان‌پور، مجید. آذری، حسین. (1399). شناسایی مؤلفه‌های انگیزۀ خدمت عمومی در سازمان‌های عمومی. فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-مطالعات رفتار سازمانی، دورۀ 9، شمارۀ 3؛ (پیاپی 35)، 238-215.
حسینی‌کاشانی، فاطمه‌معصومه. چناری، علیرضا. احمدی، امینه. پارسامعین، کورش. (1399). ارائۀ مدلی به‌منظور ارتقای توانمندی‌های حرفه‌ای اعضای هیأت‌علمی واحدهای دانشگاه آزاداسلامی استان تهران با تراز جهانی. دوماهنامۀ علمی‌پژوهشی-رهیافتی نو در مدیریت‌آموزشی، دورۀ 11، شمارۀ 46، 222-203.
خاتون‌چراغی، جمیله. شریعتمداری، مهدی. حمیدی‌فر، فاطمه. شوقی، بهزاد. (1401). شناسایی و ارزیابی عوامل تأثیرگذار بر رهبری فضیلت‌گرا (موردمطالعه: واحدهای دانشگاه آزاداسلامی شهر تهران). فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-نوآوری‌های مدیریت آموزشی، دورۀ 17، شمارۀ 3، 48-36.
ربیعی رودسری، شهربانو. جعفری، پریوش. قورچیان، نادرقلی. حسینی، محمدعلی. (1404). مدل تبیین فرایند انگیزۀ خدمت عمومی اعضای هیأت‌علمی واحدهای دانشگاه آزاداسلامی استان تهران. فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-تغییرات اجتماعی-فرهنگی، دورۀ 22، شمارۀ 1؛ (پیاپی 85)، 39-27.
رجبی‌فرجاد، حاجیه. میرسپاسی، نیلوفر. اسدی، وحید. (1403). شناسایی و اولویت‌بندی عوامل مؤثر بر سرزندگی سازمانی. فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-علوم مدیریت ایران، دورۀ 19، شمارۀ 73، 118-99.
سلطانی، فاطمه. ناظم، فتاح. ایمانی، محمدنقی. (1399). ارائۀ الگوی چابکی سازمانی براساس توسعۀ منابع انسانی در دانشگاه آزاداسلامی استان تهران. فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-نوآوری‌های مدیریت آموزشی، دورۀ 15، شمارۀ 3، 22-1.
فرزانه، محمد. زین‌آبادی، حسن‌رضا. نوه‌ابراهیم، عبدالرحیم. عبداللهی، بیژن. (1401). الگوی مطلوب شایستگی‌های اعضای هیئت‌علمی در بستر دانشگاه کلاس جهانی (یک پژوهش کیفی). فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-پژوهش‌های مدیریت منابع‌انسانی، دورۀ 14، شمارۀ 4؛ (پیاپی 50)، 194-151.
کاوند، ندا. دانشورعامری، الناز. (1400). انگیزۀ خدمت عمومی انگیزه‌ای پویا در سازمان‌های دولتی: بررسی موانع و چالش‌ها. فصلنامۀ علمی‌پژوهشی- مطالعات رفتاری در مدیریت، دورۀ 12، شمارۀ 27، 62-45.
منظری‌توکلی، علیرضا. بهرام‌زاده، محمدرضا. سلاجقه، سنجر. (1401). بررسی رابطۀ بین عوامل سازمانی و غیرسازمانی با انگیزۀ خدمت عمومی. فصلنامۀ علمی‌پژوهشی-مدیریت تبلیغات و فروش، دورۀ 3، شمارۀ 3؛ (پیاپی 11)، 117-102.
نوائی، نیلوفر. واعظی، رضا. سیدنقوی، میرعلی. (1399). ارتقاء انگیزۀ خدمت عمومی در پرتو عوامل سازمانی. دوفصلنامۀ علمی‌پژوهشی-مدیریت منابع انسانی پایدار، دورۀ 2، شمارۀ 2، 28-7.
Hikmat, Hikmat. Manaf, Halimah Abdul. Seti, Sirikanya. Satispi, Evi. Izzatusholekha, Izzatusholekha. Dewi, Maya Puspita. (2024). Public Service Motivation And Practical Implications In The Higher Education Sector. JPBM (Journal Of Pendidikan Bisnis Dan Manajemen), 10(1): 58-70.
Ho, Tran Thi Ngan. Hoa, Nguyen Thi Thu. Huong, Le Thu. Ha, Nguyen Thi Thu. (2023). Impact Of Public Service Motivation On Job Satisfaction And Performance Of University Lecturers In Vietnam. International Journal Of Multidisciplinary Research And Analysis, 6(1): 144-154.
Hu, Zheng-Xin. Gan, Kai-Peng. Sun, Guo-Yuan. Wang, Qiu. (2025). Public Service Motivation And Career Choice Intentions Of Social Work Students: The Roles Of Altruistic Motivation And Professional Values. Journal Of Personality and Social Psychology, 16, 1-11.
Lim, Jae-Young. Moon, Kuk-Kyoung. (2025). The Public Service Motivation’s Impact On Turnover Intention In Korean Public Organizations: Do Perceived Organizational Politics Matter?. Journal Of Behavioral Sciences, 6;15(4): 1-27.
Limson, Joel P. (2025). Leadership Roles, Organizational Support, And Public Service Motivation Among Public Sector Employees: A Mediation Model. International Journal Of Advanced And Applied Sciences, 12(3):162-170.
Mcbeath, Bowen. Hopkins, Karen. (2023). Needs Assessment On The Changing Role Of The University Professor. Human Service Organizations. Human Service Organizations: Management, Leadership & Governance, 47(3): 149-156.
Park, Mingean. Kim, Younhee. (2025). Revisiting Public Service Motivation: A Context-Specific Exploration Of Its Linkages To Job Performance Pre- And Post-COVID-19. Journal Of Chinese Public Administration Review, 16(2), 77-88.
Ripoll, Guillem. Breaugh, Jessica. (2025). Unveiling The Public Service Identity: Rethinking Public Service Motivation Through Social Identity. Journal Of Perspectives On Public Management And Governance, 8(2): 61–76.
Royhan, Muhammad. (2025). Elevating Public Service: A Comprehensive Review Of Public Service Motivation. Journal Of Borneo Administrator, 21(2): 169-186.
Sułkowski, Łukasz. Przytuła, Sylwia. Borg, Colin. Kulikowski, Konrad. (2020). Performance Appraisal In Universities—Assessing The Tension In Public Service Motivation (PSM). Journal Of Education Sciences, 10(7): 1-19.
Zubair, Syed Sohaib. Khan, Mukaram Ali. Mukaram, Aamna Tariq. (2021). Public Service Motivation And Organizational Performance: Catalyzing Effects Of Altruism, Perceived Social Impact And Political Support. Journal Of PLos One, 2;16(12): 1-20.