مدیریت استراتژیک هوشمند

مدیریت استراتژیک هوشمند

واکاوی تجربی نقش هم‌راستایی استراتژیک در توسعه هوشمندی استراتژیک سازمان‌ها: چارچوبی مبتنی بر سرمایه هوشمند

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
فواد کوهزادی 1
علیرضا نجف‌پور کردی 2
یوسف محمدکریمی 3
1 دکتری مدیریت بازرگانی گرایش مدیریت بازاریابی
2 دکتری حسابداری و عضو هیئت عامل بانک سپه، تهران، ایران
3 گروه مدیریت بازرگانی، دانشکده مدیریت، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
bumara.3.2.11235564.358.33153
چکیده
در عصر تحول دیجیتال و رقابت‌های فزاینده سازمانی، برخورداری از ظرفیت هوشمندی استراتژیک به یکی از مهم‌ترین عوامل موفقیت سازمان‌ها، به‌ویژه در صنعت بانکداری، تبدیل شده است. در این میان، سرمایه هوشمند سازمانی و نقش هم‌راستایی استراتژیک به‌عنوان پیونددهنده منابع دانشی، اهداف و ارتباطات سازمانی در ارتقاء این هوشمندی، اهمیت فزاینده‌ای یافته‌اند. هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر مؤلفه‌های سرمایه هوشمند سازمانی بر هوشمندی استراتژیک با نقش میانجی هم‌راستایی استراتژیک در بانک‌های سپه استان البرز بود. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی-پیمایشی با رویکرد کمی و تأییدی انجام شد. جامعه آماری شامل کلیه کارکنان بانک‌های سپه استان البرز بود که نمونه‌ای به حجم ۲۱۸ نفر از طریق نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شد. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌ای محقق‌ساخته و استاندارد شامل مؤلفه‌های اهداف هوشمند لی و همکاران، (۲۰۲۱)، مدیریت دانش هوشمند داونپورت و رونانکی(2018)، ارتباطات هوشمند چن و همکاران (2020)، هم‌راستایی استراتژیک لوفتمتن (2003) و هوشمندی استراتژیک گویچارد (2011) گردآوری شدند و از طریق مدل‌سازی معادلات ساختاری با رویکرد حداقل مربعات جزئی تحلیل شدند. نتایج نشان داد تمامی مؤلفه‌های سرمایه هوشمند سازمانی تأثیر مثبت و معناداری بر هم‌راستایی استراتژیک داشته و این هم‌راستایی نیز تأثیر قوی و معناداری بر هوشمندی استراتژیک سازمان ایفا کرده است. همچنین، نقش میانجی هم‌راستایی استراتژیک در روابط بین متغیرهای سرمایه هوشمند و هوشمندی استراتژیک مورد تأیید قرار گرفت. این یافته‌ها بر اهمیت ایجاد ساختارهای هماهنگ و هم‌راستا در تقویت تصمیم‌گیری‌های راهبردی و ارتقاء مزیت رقابتی سازمان‌های بانکی تأکید دارند.
کلیدواژه‌ها
هوشمندی استراتژیک
سرمایه هوشمند سازمانی
هم‌راستایی استراتژیک
اهداف هوشمند
مدیریت دانش هوشمند

موضوعات

عنوان مقاله English

An Empirical Investigation of the Role of Strategic Alignment in Enhancing Organizational Strategic Intelligence: A Framework Based on Organizational Intelligent Capital

نویسندگان English

Foad Kouhzadi 1
Alireza Najafpour Kordi 2
Yousef Mohammad Karimi 3
1 PhD in Business Administration, Marketing Management Major
2 PhD in Accounting, Member of the Executive Board of Bank Sepah
3 Department of Management , Faculty of Management,Payam Noor University, Tehran, Iran
چکیده English

In the era of digital transformation and growing organizational competition, strategic intelligence has become a key success factor, particularly in the banking industry. Organizational intelligent capital and the mediating role of strategic alignment—linking knowledge resources, organizational goals, and internal communications—have gained increasing importance in enhancing strategic intelligence. This study aimed to examine the impact of components of organizational intelligent capital on strategic intelligence through the mediating role of strategic alignment in Sepah Bank branches in Alborz province, Iran. The research was applied in purpose and descriptive-survey in method, with a quantitative and confirmatory approach. The statistical population included all employees of Sepah Bank in Alborz province, and a sample of 218 was selected using convenience sampling. Data were collected using a combined standardized and researcher-developed questionnaire, covering smart goals (Lee et al., 2021), intelligent knowledge management (Davenport & Ronanki, 2018), intelligent communications (Chen et al., 2020), strategic alignment (Luftman, 2003), and strategic intelligence (Guichard, 2011). Data analysis was conducted through structural equation modeling using the partial least squares approach. The results revealed that all components of intelligent capital had a positive and significant effect on strategic alignment, which in turn had a strong and significant effect on strategic intelligence. Furthermore, the mediating role of strategic alignment in the relationships between intelligent capital variables and strategic intelligence was confirmed. These findings underscore the critical role of strategically aligned structures in strengthening strategic decision-making and enhancing competitive advantage in banking organizations.

کلیدواژه‌ها English

Strategic Intelligence
Intelligent Organizational Capital
Strategic Alignment
Smart Goals
Intelligent Knowledge Management
بذرافشان, حانیه , یزدان پناه, احمدعلی , خنیفر, حسین و جندقی, غلامرضا . (1395). بررسی همراستایی استراتژیک کسب وکار و فناوری اطلاعات از دیدگاه مدیران. مجله علمی "مدیریت فرهنگ سازمانی، 14(2)، 369-388. doi: 10.22059/jomc.2016.57621
پدرامی, محمد و واعظی, سید کمال . (1403). فراترکیب مدیریت چالش‌های اخلاقی هوش مصنوعی در منابع انسانی: ارائه یک چارچوب جامع. مدیریت هوشمند سرمایه انسانی، 1(3)، 27-54. doi: 10.22034/imhr.2025.527039.1029
ترابی, محمدامین و علیپور درویشی, زهرا . (1402). سخن سر دبیر. مدیریت استراتژیک هوشمند، 2(4)، 1-6. doi: BUMARA.3.2.15564.35836.66987959
حکیم, امین و سهرابی یورتچی, بابک . (1400). توسعه قابلیتهای استراتژیک با استفاده از ظرفیت هوشمندی استراتژیک. فصلنامه علمی مطالعات قدرت نرم، 11(1)، 35-71. doi:20.1001.1.23225580.1400.11.1.2.0
جامی پور, مونا , جعفری, سید محمدباقر , حسین زاده, مهناز و سلیمانی, اقدس . (1399). شناسایی عوامل مؤثر بر هم‌راستایی استراتژیک بازاریابی با فناوری اطلاعات در سازمان‌ها. مطالعات مدیریت کسب و کار هوشمند، 9(33)، 287-322.doi: 10.22054/IMS.2020.46521.1592
قربانی دولت آبادی, مسعود و نوروزی, غلامرضا . (1402). تدوین مدل مدیریت استراتژیک هوشمند منابع انسانی: با در نظر گرفتن نقش حسابداری ارزش منابع انسانی در شهرداری‌ها. مدیریت استراتژیک هوشمند، 2(3)، 35-70. doi: bumara.3.2.15564.3588.2527879
مهدی بیگی نجمه، کمالیان امین رضا، یعقوبی نورمحمد، پورعزت علی اصغر، رونقی محمدحسین. شناسایی ویژگی‌های سرمایه انسانی سازمان هوشمند: رویکرد آمیخته. پژوهش های مدیریت منابع سازمانی، 10(2)، 147-170. doi: 20.1001.1.22286977.1399.10.2.7.5
محمدکریمی, یوسف , کوهزادی, فواد و شکری, علی . (1403). بررسی مکانیسم‌ تأثیر قابلیت‌های هوش مصنوعی بر اثربخشی استراتژی‌های بازاریابی آنلاین کسب‌وکار‌ها. مدیریت بازاریابی هوشمند، 5(4)، 440-461. doi: JABM.3.2.15564.35125656565120
هرندی, عطاءاله. (1396). بررسی تاثیر هوشمندی استراتژیک بر استراتژی سازی مبتنی بر بداهه و عملکرد چابک در شرکت‌های دانش بنیان حوزه فناوری اطلاعات. مدیریت توسعه فناوری، 5(2)، 147-169. doi: 10.22104/jtdm.2018.2255.1777
نیکوکار, غلامحسین و حکیم, امین . (1400). الگوی هم‌راستایی استراتژیک مدیریت دانش در سازمان. پژوهش های مدیریت در ایران، 16(1)، 167-188. doi:20.1001.1.2322200.1391.16.1.10.7
Abredu, P., Li, C., Essien, F. K., & Adegoke, I. A. A. (2023). Unleashing Potential: Overcoming Bottlenecks and Catalyzing Innovations in Intellectual Capital Intellectualization of Small and Medium-Sized Enterprises in Jiangsu During the Post-Industrial Era. SAGE Open, 13(4). https://doi.org/10.1177/21582440231202086
Baird RG. (2025). Social science methods for strategic decision-making in complex operational environments. The Journal of Defense Modeling and Simulation. 22(3):263-264. doi:10.1177/15485129251352877
Bazrafshan, H. , Yazdanpanah, A. A. , Khanifar, H. and Jandaghi, G. (2016). Survey on Strategic Alignment Business and Information Technology due to Managers Vision. Organizational Culture Management, 14(2), 369-388. doi: 10.22059/jomc.2016.57621. (In Persian)
Chang, K. (2022). ‘I know something you don’t know’: The asymmetry of ‘strategic intelligence’ and the great perils of asymmetric alliances. The British Journal of Politics and International Relations, 25(3), 480-497. https://doi.org/10.1177/13691481221109727 
Chhillar, D., & Aguilera, R. V. (2022). An Eye for Artificial Intelligence: Insights Into the Governance of Artificial Intelligence and Vision for Future Research. Business & Society, 61(5), 1197-1241. https://doi.org/10.1177/00076503221080959
Davenport, T. H., & Ronanki, R. (2018). Artificial Intelligence for the Real World. Harvard Business Review (HBR).
Han, Z. (2020). Strategic culture and intelligence failure: British intelligence on Japan before the Imphal–Kohima battle, 1943–1944. War in History, 28(4), 889-907. https://doi.org/10.1177/0968344519898722
Harandi, A. (2017). Investigating the Effects of Strategic Intelligence on Strategic Improvisation and Agility in IT Knowledge-Based Firms. Journal of Technology Development Management, 5(2), 147-169. doi: 10.22104/jtdm.2018.2255.1777. (In Persian)
Horani, O. M., Al-Adwan, A. S., Yaseen, H., Hmoud, H., Al-Rahmi, W. M., & Alkhalifah, A. (2023). The critical determinants impacting artificial intelligence adoption at the organizational level. Information Development, 0(0). https://doi.org/10.1177/02666669231166889
Luftman, J. (2003). Assessing It/Business Alignment. Information Systems Management, 20(4), 9–15. https://doi.org/10.1201/1078/43647.20.4.20030901/77287.2
Jarvenpaa, S. L., & Välikangas, L. (2025). Organizational learning lens: Does intelligent technology make organizations more or less intelligent? Strategic Organization, 0(0). https://doi.org/10.1177/14761270251350678
Jomipour, M. , Jafari, S. M. B. , Hosseinzadeh, M. and Soleimani, A. (2020). Identifying the Effective Factors of Strategic Alignment of Marketing with Information Technology (IT) in Organizations. Business Intelligence Management Studies, 9(33), 287-322. doi: 10.22054/IMS.2020.46521.1592. (In Persian)
Mohammadkarimi, Y. , Kouhzadi, F. and Shokri, A. (2024). Investigating the mechanism of the effect of artificial intelligence capabilities on the effectiveness of online marketing strategies of banks. Journal of Intelligent Marketing Management, 5(4), 440-461. doi: JABM.3.2.15564.35125656565120. (In Persian)
Nauman, S., Musawir, A. U., & Riaz, M. B. E. (2023). Leveraging Organizational Social Capital in Construction Projects to Enhance Project Success: The Enabling Role of Transformational Leadership. Project Management Journal, 55(4), 352-371. https://doi.org/10.1177/87569728231221544
Nikookar, G., Amin, H., (2021). Strategic Alignment of Knowledge Management in Organization. Management Research in Iran, 16(1), 167-188. doi:20.1001.1.2322200.1391.16.1.10.7. (In Persian)
Panda, G., Upadhyay, A. K., & Khandelwal, K. (2019). Artificial Intelligence: A Strategic Disruption in Public Relations. Journal of Creative Communications, 14(3), 196-213. https://doi.org/10.1177/0973258619866585 
Rinta-Kahila, T., Penttinen, E., & Lyytinen, K. (2021). Organizational transformation with intelligent automation: Case Nokia Software. Journal of Information Technology Teaching Cases, 11(2), 101-109. https://doi.org/10.1177/2043886920954874
Thurston CQ. (2023). Back to the basics: international relations, intelligence, and strategic competition. The Journal of Defense Modeling and Simulation. 22(3):265-272. doi:10.1177/15485129231185363
Torabi, M. A. and Alipour Darvishi, Z. (2024). Editor's Note. Journal of Intelligent Strategic Management, 2(4), 1-6. doi: BUMARA.3.2.15564.35836.66987959