مدیریت استراتژیک هوشمند

مدیریت استراتژیک هوشمند

تاثیر هوش مصنوعی در حوزه کسب‌وکار (تعادل بین کار و زندگی کارکنان) با استفاده از رویکرد فراترکیب

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
عبدالعلی کشته گر 1
الناز لاری یزدی 2
ابوالفضل حمیدی مقدم 3
مینا رحیمی 4
1 دانشیار، گروه مدیریت دولتی، دانشکده اقتصاد و علوم اداری، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران
2 دانشجوی دکتری، گروه مدیریت دولتی، دانشکده اقتصاد و علوم اداری، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران
3 گروه حسابداری، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی، سیرجان، ایران
4 کارشناس ارشد مدیریت اجرایی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
10.87453/bumara.2026.373601.9977
چکیده
هدف : هوش مصنوعی، به عنوان نیروی پیشرو در نوآوری‌های فناورانه، به سرعت در حال پیشرفت و نفوذ در بخش‌های مختلف کسب‌وکار است. با این حال درک کاملی از نقش آن در پیامدهای روانی-اجتماعی همچون تعادل کار و زندگی وجود ندارد. در این راستا پژوهش حاضر به شناسایی نقش هوش مصنوعی در حوزه کسب و کار (تعادل بین کار و زندگی کارکنان) پرداخته است.
روش شناسی: پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر شیوه اجرا توصیفی تحلیلی است که با روش فراترکیب و گام‌های هفتگانة روش ساندلوسکی و باروسو (2007) صورت گرفته است.
یافته ها: برای این منظور، به جستجوی اسناد در وب‌گاه‌های علمی معتبر در بازه زمانی 2010 تا ژانویه 2026 پرداخته شد و از میان 493 سند اولیه، تعداد 28 مقاله مناسب برای این موضوع انتخاب شد. اعتبار مقالات با برنامة مهارت‌های ارزیـابی حیـاتی (CASP) مشـخص شـد. در ادامه با استفاده از روش تحلیل محتوا، مفاهیم تشکیل‌دهنده نقش هوش مصنوعی در حوزه کسب و کار (تعادل بین زندگی و کار کارکنان) در 5 مقوله اصلی، 17 مقوله فرعی و 68 مفهوم اولیه شناسایی شد.
نتیجه گیری: بر اساس یافته‌های پژوهش مدل از 5 جزء اصلی شامل عوامل سازمانی مبتنی بر هوش مصنوعی، عوامل فردی مبتنی بر هوش مصنوعی و عوامل شغلی مبتنی بر هوش مصنوعی، محرک‌های اجرای هوش مصنوعی و موانع اجرای هوش مصنوعی تشکیل شده است که در تعامل با یکدیگر، پیامد نهایی تعادل کار–زندگی را شکل می‌دهند.
کلیدواژه‌ها
تعادل بین زندگی و کار کارکنان
کسب و کار
هوش مصنوعی
موضوعات

عنوان مقاله English

The Impact of Artificial Intelligence in Business (Employee Work-Life Balance) Using a Metasynthesis Approach

نویسندگان English

Abdul Ali Kashtegar 1
Elnaz Lari Yazdi 2
Abolfazl Hamidi Moghadam 3
Mina Rahimi 4
1 Associate Professor, Department of Public Administration, Faculty of Economics and Management, University of Sistan and Baluchestan, Zahedan, Iran
2 PhD student, Department of Public Administration, Faculty of Economics and Management, University of Sistan and Baluchestan, Zahedan, Iran
3 Department of Accounting, Si.C., Islamic Azad University, Sirjan, Iran
4 Master of Executive Management, Payame Noor University, Tehran, Iran
چکیده English

Objective: Artificial intelligence, as a leading force in technological innovation, is rapidly advancing and penetrating various business sectors. However, there is a lack of complete understanding of its role in psychosocial outcomes such as work-life balance. In this regard, the present study has identified the role of artificial intelligence in the business domain (employees' work-life balance).
Methodology: The research is applied in terms of purpose and descriptive-analytic in terms of implementation method, which was conducted using the meta-synthesis method and the seven-step method of Sandelowski and Barroso (2007).
Findings: For this purpose, documents were searched on reputable scientific websites between 2010 and January 2026, and 28 articles suitable for this topic were selected from 493 initial documents. The validity of the articles was determined by the Critical Assessment Skills Program (CASP). Then, using the content analysis method, the concepts constituting the role of artificial intelligence in the business field (employee work-life balance) were identified in 5 main categories, 17 subcategories, and 68 primary concepts.
Conclusion: Based on the research findings, the model consists of 5 main components including organizational factors based on AI, individual factors based on AI, and job factors based on AI, drivers of AI implementation, and barriers to AI implementation, which, in interaction with each other, shape the final outcome of work-life balance.

کلیدواژه‌ها English

Employee work-life balance
business
artificial intelligence
بگلری,سروش و درودی,هما . (1404). بررسی و ارزیابی عواقب منفی هوش مصنوعی در تجزیه و تحلیل واحدهای تجاری از دیدگاه رقابت بین سازمانها. مدیریت بازاریابی هوشمند, 6(2), 246-287.
-حامدیان راد، مهدی و منوری، نوح (1403). مواجهه با تعادل کار-زندگی در میان کارمندان مشاغل حساس (مورد مطالعه: کارکنان صنعت تلکام و شرکت ارتباطات سیار ایران). مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، 13(4)، 495-514.
دهقان منشادی, فاطمه , تباوار, علی اصغر و قاسمی, محمد . (1404). تحلیل استراتژیک توسعه مدیریت منابع انسانی مبتنی بر هوش مصنوعی. فصلنامه علمی پژوهشی توسعه کارآفرینی, 18(2), 108-148.
راهدارپور جواد. (1403). ارائه مدل به‌کارگیری هوش مصنوعی در سازمان‌های خصوصی با تأثیر از مدیریت منابع انسانی: پیشایندها و پیامدها. نشریه پژوهش و نوآوری در تربیت و توسعه، 4(2)، 75-90.
-علیخانی, فهیمه , امیری, حسن و امیرنژاد, قنبر . (1402). الگوی سایبرنتیکی تعادل عملکرد شغلی، اجتماعی و فردی کارکنان حرفه‌ای بانک ملی ایران. پاسداری فرهنگی انقلاب اسلامی, 13(28), 1-25.
موسوی, میناسادات , رستگار, عباسعلی و شفیعی نیکآبادی, محسن . (1404). شناسایی شاخص‌های کلیدی مدیریت منابع انسانی تقویت‌شده با هوش مصنوعی و تأثیر آن بر شکوفایی کارکنان. چشم انداز مدیریت دولتی, 16(3), 54-78.
دهقان منشادی, فاطمه , تباوار, علی اصغر و قاسمی, محمد . (1404). تحلیل استراتژیک توسعه مدیریت منابع انسانی مبتنی بر هوش مصنوعی. فصلنامه علمی پژوهشی توسعه کارآفرینی, 18(2), 108-148.
راهدارپور جواد. (1403). ارائه مدل به‌کارگیری هوش مصنوعی در سازمان‌های خصوصی با تأثیر از مدیریت منابع انسانی: پیشایندها و پیامدها. نشریه پژوهش و نوآوری در تربیت و توسعه، 4(2)، 75-90.
موسوی, میناسادات , رستگار, عباسعلی و شفیعی نیکآبادی, محسن . (1404). شناسایی شاخص‌های کلیدی مدیریت منابع انسانی تقویت‌شده با هوش مصنوعی و تأثیر آن بر شکوفایی کارکنان. چشم انداز مدیریت دولتی, 16(3), 54-78.
موسوی, میناسادات, رستگار, عباسعلی, & شفیعی نیکآبادی, محسن. (1404). نقش هوش مصنوعی در ارتقای دانش مدیریت منابع انسانی مثبت‌گرا: یک مدل علّی. مدیریت راهبردی دانش سازمانی, 8(3), 11-35. doi: 10.47176/smok.2025.1891
وحدتی, حجت و جلالی, محمد . (1404). اثر هوش مصنوعی بر تنهایی در محیط کار؛ تبیین نقش میانجی انسان‌زدایی سازمانی. مجله علمی. مدیریت فرهنگ سازمانی, (), -. doi: 10.22059/jomc.2025.398272.1008842
Agheli, M., NikMenesh, S., Rashidi, H., & Jalali, P. (2023). Training on thesis writing and scientific article writing. Tehran: Dibagaran Book Institute (in (In Persian)).
 Abdullah, R., & Fakieh, B. (2020). Health care employees’ perceptions of the use of artificial intelligence applications: survey study. Journal of medical Internet research, 22(5), e17620.
Budhwar, P., Chowdhury, S., Wood, G., Aguinis, H., Bamber, G. J., Beltran, J. R., ... & Varma, A. (2023). Human resource management in the age of generative artificial intelligence: Perspectives and research directions on ChatGPT. Human Resource Management Journal, 33(3), 606659.
 Callari, T. C., & Puppione, L. (2025). Meaningful work as shaped by employee work practices in humanAI collaborative environments: a qualitative exploration through ideal types. European Journal of Innovation Management, 28(10), 50015027.
 Einola, K., & Khoreva, V. (2023). Best friend or broken tool? Exploring the co‐existence of humans and artificial intelligence in the workplace ecosystem. Human Resource Management, 62(1), 117135.
 Gao, K., & Zamanpour, A. (2024). How can AIintegrated applications affect the financial engineers’ psychological safety and worklife balance: Chinese and Iranian financial engineers and administrators’ perspectives. BMC psychology, 12(1), 555.
 Göktepe, N., & Sarıköse, S. (2025). Perspectives and Experiences of Nurse Managers on the Impact of Artificial Intelligence on Nursing Work Environments and Managerial Processes: A Qualitative Study. International Nursing Review, 72(2), e70043.
 Hole, S. R., Vrindavanam, J., Bhavekar, G. S., Chafle, P. V., Hirve, S. A., Kolluru, V., & Dhok, A. A. (2024). Transformative Effects of Artificial Intelligence on Workforce Dynamics in Industry 4.0. In 2024 International Conference on Augmented Reality, Intelligent Systems, and Industrial Automation (ARIIA) (pp. 17). IEEE.
 Joseph Charles Tamilmaran, D., Aloysius Edward, J., & Jomi, N. (2024). Is the Age of Artificial Intelligence Disrupting the WorkLife Balance? A Perspective from GCCs and GSCs in India. In International Conference on Business and Technology (pp. 394403). Cham: Springer Nature Switzerland.
 Kamboj, J., & A, E. (2026). Mapping the complex interactions between workfamily conflict, AI technostress, worklife balance and employees’ wellbeing: moderated mediation analysis. International Journal of Conflict Management, 129.
 Krstić, J., & Domazet, I. (2025). WorkLife Balance in the Age of AI: Opportunities and Challenges for Women. In PROCEEDINGS OF THE 20TH INTERNATIONAL STRATEGIC MANAGEMENT CONFERENCE (p. 253).
 Laï, M. C., Brian, M., & Mamzer, M. F. (2020). Perceptions of artificial intelligence in healthcare: findings from a qualitative survey study among actors in France. Journal of translational medicine, 18(1), 14.
 Malik, N., Tripathi, S. N., Kar, A. K., & Gupta, S. (2022). Impact of artificial intelligence on employees working in industry 4.0 led organizations. International journal of manpower, 43(2), 334354.
 Meharunisa, S., Almugren, H., Sarabdeen, M., Mabrouk, F., & Kijas, A. M. (2024). The impact of artificial intelligence on women’s empowerment, and worklife balance in Saudi educational institutions. Frontiers in Psychology, 15, 1432541.
 Mikołajewski, D., Piszcz, A., Rojek, I., & Galas, K. (2024). Machine Learning Supporting Virtual Reality and Brain–Computer Interface to Assess Work–Life Balance Conditions for Employees. Electronics, 13(22), 4489.
 Nazareno, L., & Schiff, D. S. (2021). The impact of automation and artificial intelligence on worker wellbeing. Technology in Society, 67, 101679.
 Noordeen, A. R. (2025). Improving Worklife Balance with AIRPA–A qualitative study. In Proceedings of the 2025 Computers and People Research Conference (pp. 13).
 Papadonikolaki, E., & Morgan, B. (2025). Leading Psychologically Safe Digitally Enabled Project Teams. Project Management Journal, 87569728251362760.
 Pinho, J. C., Fontes, A., & Santos, G. G. (2026). Balancing the DoubleEdged Sword of Artificial Intelligence: Job Demands, Resources, and Work–Life Balance. Computers in Human Behavior Reports, 100924.
 Radhakrishnan, J., Gupta, S., & Prashar, S. (2022). Understanding organizations’ artificial intelligence journey: A qualitative approach. Pacific Asia Journal of the Association for Information Systems, 14(6), 2.
 RAJPUT, A., PANDEY, N., & RUHELA, S. (2024). Efficiency of Technical Assistance on Psychological Wellbeing and Worklife Balance: A Secondary Exploratory Qualitative Research. Journal of Clinical & Diagnostic Research, 18(2).
 Rony, M. K. K., Alrazeeni, D. M., Akter, F., Nesa, L., Das, D. C., Uddin, M. J., ... & Parvin, M. R. (2024). The role of artificial intelligence in enhancing nurses' worklife balance. Journal of Medicine, Surgery, and Public Health, 3, 100135.
 Saif, A., Rehman, T., & Alam, S. (2020). Contours of emerging technology on work life balance and economic wellbeing. GMJACS, 10(1), 1414.
 Schneidereith, T. A., & Thibault, J. (2023). The basics of artificial intelligence in nursing: Fundamentals and recommendations for educators. Journal of Nursing Education, 62(12), 716720.
 Shawn M. Carter & Sarah Davis. (2022). A new survey finds that worklife balance outranks an easy commute and paths to promotion in employee values. https://www.forbes.com/health/mind/worklifebalancesurvey/
 Tihlarik, A., Albert, B., Blinzler, R., & Röbenack, S. (2024). MixedMethods Analysis of AI Technology Usage in German Engineering: Quantitative and Qualitative Perspectives from the Viewpoint of Employees. In Artificial Intelligence in Society: Social, Political and Cultural Implications of a Technological Innovation (pp. 381407). Wiesbaden: Springer Fachmedien Wiesbaden.
 
مدیریت استراتژیک هوشمند

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 19 آبان 1405