مدیریت استراتژیک هوشمند

مدیریت استراتژیک هوشمند

ارائه الگوی توزیع کالاهای اساسی تند مصرف FMCG در شرایط بحران با رویکرد آمیخته

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دوره دکترای مدیریت بازرگانی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی تهران، ایران.
2 استادیار گروه مدیریت بازرگانی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
3 دانشیار گروه مدیریت بازرگانی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
4 استادیار، گروه مدیریت بازرگانی، واحد تهران غرب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
چکیده
در شرایط بحرانی، زنجیره تأمین کالاهای اساسی تند مصرف (FMCG) به دلیل نوسانات تقاضا، مشکلات تولید و عرضه، و بحران‌های اقتصادی و اجتماعی با چالش‌های جدی مواجه می‌شود. این عوامل باعث اختلال در توزیع مؤثر کالاها، افزایش هزینه‌ها و کاهش دسترسی به محصولات ضروری می‌شوند. با توجه به اهمیت مدیریت کارآمد زنجیره تأمین در این شرایط، این پژوهش به طراحی الگوی توزیع کالاهای اساسی تند مصرف در شرایط بحران پرداخته است تا راهبردهایی مؤثر برای بهبود عملکرد و پایداری زنجیره تأمین ارائه دهد. این پژوهش با استفاده از روش کیفی نظریه داده‌بنیاد و تحلیل داده‌های حاصل از مصاحبه‌های عمیق با متخصصان و خبرگان مربوطه و بررسی مستندات موجود انجام شده است. به‌منظور اعتبارسنجی نتایج، از روش‌های آماری کمی نیز برای تأیید فرضیات استفاده شده است. در این راستا، مقوله‌های علی، زمینه‌ای، محوری، راهبردی و مداخله‌گر شناسایی و نقش آن‌ها در کارایی و پایداری زنجیره تأمین تحلیل شده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهند که بهبود زیرساخت‌های لجستیکی، استفاده از فناوری‌های نوین، توسعه همکاری‌ها، و مدیریت ریسک و بحران از جمله راهبردهای کلیدی برای بهبود توزیع کالاهای اساسی در شرایط بحرانی هستند. اجرای این راهبردها می‌تواند به بهبود دسترسی به کالاها، کاهش هزینه‌ها، تثبیت بازار و افزایش اعتماد عمومی منجر شود. این پژوهش با ارائه یک مدل جامع، راهکارهایی عملی برای مقابله با چالش‌های توزیع در شرایط بحرانی پیشنهاد می‌دهد و به تصمیم‌گیران کمک می‌کند تا با اتخاذ استراتژی‌های مناسب، عملکرد زنجیره تأمین را بهبود بخشند و از اثرات منفی بحران‌ها کاسته شود. این تحقیق گامی مؤثر در جهت ارتقای دانش مدیریت زنجیره تأمین در شرایط بحرانی است و مبنایی محکم برای پژوهش‌های آتی فراهم می‌سازد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Presenting a Distribution Model for Fast-Moving Consumer Goods (FMCG) During Crises: A Mixed-Methods Approach

نویسندگان English

Meisam Jahedi 1
Shadan Vahabzadeh 2
Seyed Mahmoud Hashemi 3
Fariz Taherikia 4
1 Ph.D. Candidate, Department of Business Management, NT.C., Islamic Azad University, Tehran, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Business Management, NT.C., Islamic Azad University, Tehran, Iran.
3 Associate Professor, Department of Business Management, NT.C., Islamic Azad University, Tehran, Iran.
4 Assistant Professor, Department of Business Management, WT.C., Islamic Azad University, Tehran, Iran.
چکیده English

Under crisis conditions, the supply chain of fast-moving consumer goods (FMCG) faces significant challenges due to fluctuations in demand, production and supply disruptions, and economic and social crises. These factors can lead to disruptions in the effective distribution of goods, increased costs, and reduced access to essential products. Given the importance of efficient supply chain management under such conditions, this study focuses on designing a distribution model for essential fast-moving consumer goods during crises, with the aim of developing effective strategies to improve supply chain performance and resilience. This research was conducted using a qualitative grounded theory approach, based on data obtained through in-depth interviews with relevant specialists and experts, as well as an examination of existing documents. To validate the findings, quantitative statistical methods were also employed to test and confirm the proposed hypotheses. In this regard, causal, contextual, core, strategic, and intervening categories were identified, and their roles in the efficiency and resilience of the supply chain were analyzed.The findings indicate that improving logistics infrastructure, adopting advanced technologies, developing collaborative relationships, and implementing risk and crisis management are among the key strategies for improving the distribution of essential goods under crisis conditions. The implementation of these strategies can improve access to goods, reduce costs, stabilize markets, and enhance public trust. By developing a comprehensive model, this study proposes practical solutions for addressing distribution challenges during crises and assists decision-makers in improving supply chain performance and mitigating the adverse effects of crises through the adoption of appropriate strategies. This research represents an effective step toward advancing knowledge in supply chain management under crisis conditions and provides a solid foundation for future research.

کلیدواژه‌ها English

Essential Fast-Moving Consumer Goods (FMCG)
Crisis Conditions
Risk and Crisis Management
Logistics Infrastructure
Effective Goods Distribution
احمدی، م.، رضایی، ع.، و همکاران. (1403). تحلیل سیستم‌های توزیع کالاهای اساسی در شرایط بحرانی در ایران. تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
عباسی، ج.، و همکاران. (1402). نقاط ضعف ساختاری شبکه‌های توزیع سنتی کالاهای تندمصرف در شرایط بحران. تهران: انتشارات پژوهش‌های مدیریت، جلد اول.
ایزدی، م.، و سموئی، ع. (1402). کان‌یابی مراکز توزیع و مسیریابی حمل‌ونقل در شرایط بحران با استفاده از برنامه‌ریزی دومرحله‌ای. فصلنامه پژوهش‌های مدیریت زنجیره تأمین، 8(2)، 45–62.
اشرفیان رهقی، م.، و همکاران. (1398). عوامل مؤثر بر بهبود بازاریابی اینترنتی برای محصولات تندمصرف (FMCG). فصلنامه مطالعات بازاریابی و مدیریت فروش، 6(3)، 117–134.
حضرتی‌فر، س.، و جبارزاده، م. (1403). تأثیر یکپارچگی زنجیره تأمین بر رشد فروش شرکت‌های فعال در صنعت کالاهای تندمصرف. فصلنامه مدیریت زنجیره تأمین و لجستیک، 10(1)، 23–41.
حسینی، ن.، و همکاران. (1403). مدیریت بحران در زنجیره تأمین کالاهای اساسی: چالش‌ها و راهکارها. اصفهان: انتشارات دانشگاه اصفهان.
جعفری، س. (1401). رفتار مصرف‌کننده در شرایط بحران: مطالعه موردی در بازارهای داخلی. اصفهان: نشر دانش.
رضایی، ع. (1400). چالش‌های زنجیره تأمین در شرایط بحرانی: رویکردی استراتژیک. شیراز: انتشارات دانشگاه شیراز.
رضایی، ع.، و همکاران. (1403). طراحی سیستم‌های توزیع هوشمند مبتنی بر اینترنت اشیاء در شرایط بحران. تهران: انتشارات پژوهش‌های نوین مدیریت و فناوری.
سعیدی، م.، و همکاران. (1402). کاربرد فناوری‌های نوین در بهبود زنجیره تأمین: مورد مطالعه در صنعت FMCG. تهران: انتشارات نوین.
عباسی، ج.، و رضایی، ف. (1400). تحریم‌های اقتصادی و نوسانات قیمت در بازارهای داخلی. تهران: انتشارات پژوهشی.
کاظمی، ر.، و همکاران. (1402). مدیریت لجستیک و نوآوری در زنجیره تأمین کالاهای اساسی. تهران: نشر پژوهش.
محمدی انار، …، و همکاران. (1397). ارائه مدلی برای سنجش کیفیت خدمات توزیع فیزیکی؛ مورد مطالعه: شبکه‌های توزیع محصولات تندگردش. مدیریت بازاریابی هوشمند ،12-42،3(2)
نوروزی، ک.، و همکاران. (1401). بررسی تأثیر نوسانات قیمتی بر توزیع کالاهای تندمصرف در ایران. مشهد: انتشارات دانشگاه فردوسی.
Smith, J., Brown, A., & Taylor, L. (2024). Innovations in supply chain management during crisis: A global perspective. Journal of Supply Chain Management, 60(2), 123-145.
Johnson, P. (2023). Economic sanctions and their impact on FMCG supply chains. International Journal of Logistics Research, 14(1), 78-94.
Miller, R. (2020). Digital transformation in crisis management: Leveraging AI and IoT for efficient distribution. Journal of Business Continuity, 8(3), 201-220.
Brown, J., & Taylor, R. (2021). Price volatility and supply chain coordination in FMCG distribution during crises. International Journal of Supply Chain Management, 10(4), 215–228.
Hatami, K., Kheiri, B., & Heydari, S. A. (2020). A MCDM approach for evaluation and selection of distribution channels in FMCG industry. International Journal of Management, 11(12), 404–414.
Hossein, M., et al. (2020). The outbreak of COVID-19 pandemic and its implications on the FMCG industry in Bangladesh. Journal of Business and Retail Management Research, 14(3), 156–169.
Nemati, Y., & Alavidoost, M. H. (2019). A fuzzy bi-objective MILP approach to integrate sales, production, distribution and procurement planning in a FMCG supply chain. Soft Computing, 23(13), 4871–4890. https://doi.org/10.1007/s00500-018-3146-5